خانه / آموزش / راه و روش جلوگیری از بچه دادن زنبور عسل

راه و روش جلوگیری از بچه دادن زنبور عسل

شرکت پرورش زنبورعسل یگانه زاگرس

راه و روش جلوگیری از بچه دادن زنبور عسل

ازدیاد وسیله ای برای ادامه بقاء نسل هر موجود زنده از جمله زنبور عسل است که ادامه حیات نسلهای وی را تضمین می کند. هدف ما در اینجا تنها جلوگیری از ازدیاد بیش از حد لزوم و بی موقع جمعیت ها است چه اغلب اتفاق می افتد که در وسط گل و شکوفه درختان یعنی درست همان زمانی که زنبورها باید با حرص و ولع به جمع آوری شهد و تبدیلشان به عسل باشند بچه می دهند. این باعث تقسیم یک جمعیت قوی به دو جمعیت متوسط و یا اغلب حتی به دو جمعیت ضعیف می گردد و همان طور که زنبور دارها آگاهند از جمعیت های ضعیف نباید انتظار عسل آوردن جالبی را داشت.

 

همچنین باید با جمعیت ها طوری برنامه ریزی نمود که تنها به اندازه نیاز زنبور دار بچه بدهند نه بیشتر. برای جلوگیری از ازدیاد بی رویه و بی موقع جمعیت های زنبور عسل باید عواملی که آنها را تحریک به بچه دادن می کنند بشناسیم و از راه های صحیح بر ضدشان مبارزه کنیم.

 

مهمترین عوامل بچه دادن زنبور عسل عبارتند از:

 

1- تنگی جا در کندو :

ملکه از اواخر بهمن ماه تخمگذاری سالیانه اش را شروع می کند و هر روز که بگذرد به تعداد تخمهائی که روزانه می گذارد می افزاید و تخمها پس از گذراندن دوره لاروی تبدیل به زنبور کامل می گردند و نخست در داخل و سپس در خارج از کندو به فعالیت می پردازند. بدین طریق تعداد زنبورهای موجود در کندو از اسفند الی خرداد مرتب زیاد و زیادتر می شوند تا بالاخره کار را به جایی می رساند که نه تنها هر دو سطح هر 10 قاب را پر می کنند بلکه حجم کندو هم برای این تعداد زیاد زنبورها ناکافی می گردد. از این لحظه زنبورها به فکر بچه دادن و تقسیم شدن می افتند تا جای کافی برای هر یک از آنها فراهم شود.

 

راه مبارزه با تنگی جا در کندو :

حتما بخوانید :  آشنایی با ژله رویال؛ یکی از فرآورده‌های زنبور عسل

برای مقابله با آن کافی است که پیش از آنکه جمعیت احساس کمبود جا کند رویش یک نیم طبقه و یا یک طبقه با شان های بافته شده گذاشت و بدین وسیله حجم داخل کندو را زیاد کرد تا جمعیت دیگر به فکر بچه دادن نیفتد.

 

2- بیکاری زنبور عسل ها :

در جمعیتهای قوی، زنبورهای جوانی که هنوز قادر به پرواز نیستند به هر دلیلی بیکار شوند پس از مدت کوتاهی تعدادی سلولهای ملکه یا پستانک درست می کنند. ملکه ممکن است داخل آنها تخم بگذارد و یا داخلشان تخمگذاری ننمایند. هرگاه ملکه داخل آنها تخم گذاشت، تخمها پس از مدتی تبدیل به لارو و ملکه کامل گشته و جمعیت بچه می دهند. ساختن سلولهای ملکه در کندو  بوسیله زنبورها بدون اینکه ملکه داخلشان تخمگذاری کند به هیچ وجه دلیل براین نیست که جمعیت تصمیم به بچه دادن را دارد. چه اغلب زنبورهای جوان موم ساز به صورت غریزی این کار را می کند. ولی پس از تخمگذاری ملکه در داخل آنها جمعیت حتما تصمیم نهائیش را گرفته و خیال بچه دادن را دارد و دیگر امکان انصراف نه برای زنبورها وجود دارد و نه برای زنبور دار.

 

عاقلانه ترین کار این است که آنرا به حال خودش گذاشت تا بچه بدهد. و یا بهتر از جمعیت یک بچه مصنوعی گرفت. این یک قانون در زنبور داری است که تا زمانیکه ملکه در داخل سلولها ی ملکه تخم نگذاشته میتوان وی را از فکر بچه دادن منصرف نمود ولی پس از تخم گذاری در داخلشان دیگر چنین امکانی وجود ندارد. کندن سلولهای ملکه یا پستانک که داخلشان تخم یا لارو درحال رشد می باشند کاری غلط و بی نتیجه است. چون باعث انصراف جمعیت از بچه دادن نخواهد شد، دوباره پستانکهای تازه درست کرده ملکه هم فوری داخلشان تخم می گذارد.  هرگاه چندین بار این کار تکرار گردد گو اینکه جمعیت خسته شده و دیگر به ساختن سلولهای ملکه ادامه نمی دهد ولی به تلافی از کارکردن و عسل آوردن صرفنظر کرده بدین وسیله به زنبور دار ضرر می زند.

حتما بخوانید :  تغذیه با کیک پروتئینی جانشین گرده و اثر آن در رشد کلنی های زنبور عسل

 

راه مبارزه با بیکاری زنبور عسل ها :

برای جلوگیری از بیکاری کافی است که یک قاب با نواری از موم پرچ شده به پهنای تقریبی 3 سانتیمتر در کندو آویزان کرد تا زنبورهای بیکار و جوان به کار ساختن و بافتن آن پرداخته و دیگر بیکار نباشند و از فکر بچه دادن منصرف گردند. درصورت لزوم می توان هر چند روز یکبار قاب تازه بافته شده را از کندو بیرون آورده و یک قاب تازه با نوار 3 سانتیمتری موم پرچ شده بجایش آویزان نمود تا وضع در طبیعت عوض شده و امکان کار کردن در خارج از کندو برایشان به وجود آید.

 

3- بارانهای طویل المدت :

بدی هوا در فصل رشد یعنی در بهار باعث بیکار شدن زنبورهای فعال و عدم امکان خروجشان از کندو می گردد.  هرگاه مدت بدی هوا و یا باران زیاد باشد زنبورهای بیکار را به فکر بچه دادن می اندازد بخصوص اگر جمعیت قوی هم باشد.

 

راه مبارزه :

یکی از قابهای پر از لارو سر بسته کندو را بدون زنبور برداشته داخل یک کندوی ضعیف آویزان می کنند و بجای آن یک دیواره و یا یک قاب با نوار مومی پرچ شده 3 سانتیمتری می آویزند تا زنبورها وقت بیکاریشان را با کار کردن روی آنها بگذرانند و به فکر بچه دادن نیفتند.

 

4- کم شدن ناگهانی گلها و شهد در طبیعت پس از یک دوره وفور :

قطع و یا کم شدن شدید و ناگهانی گلها و شهد در منطقه ای که قبلا پر از گلهای عسل خیز بوده و گرده فراوان نیز داشت باعث بیکار ماندن زنبورهای فعال جمعیتهای قوی می گردد و فکر و خیالشان را به سمت بچه دادن سوق می دهد.

 

راه مبارزه :

کندو را بهتر است هرچه سریعتر به نقاط پر گل کوچ داد تا زنبورها دوباره امکان فعالیت داشته باشند.

 

5- زیادی تعداد زنبورهای جوان :

زیاد شدن تعداد زنبورهای جوان که غدد شیریشان ترشح فراوان دارد، می تواند جمعیت را وادار به بچه دادن کند تا این زنبورهای جوان بتوانند موادی را که از غددشان ترشح می شود در اختیار لاروها قرار دهند.

حتما بخوانید :  دانلود فیلم زنبور داری در آلمان

 

راه مبارزه :

الف- ملکه را در تخمگذاری محدود کرد. برای این کار یک پنجره ملکه در داخل کندو و موازی با شانها گذاشت و ملکه را نیز به آنجا منتقل نمود تا تنها داخل همین 2 شان بتواند تخمگذاری کند. پس از تخمگذاری شانهای پر از تخم را برداشته و بدون زنبور داخل کندوهای ضعیف آویزان نموده و یک الی دو شان خالی تازه به ملکه داد. بدینوسیله هم ملکه به اندازه نیاز و ظرفیتش تخم گذاشته و هم از تولید بیش از حد زنبورهای جوان در داخل کندوی قوی جلوگیری شده است.

 

ب- هر هفته یک شان پر از لارو سر بسته بدون زنبور را از کندو برداشته و یک دیواره یا قاب بافته شده را بجایش آویزان نمود. شان پر از لارو سر بسته را داخل یک کندوی نسبتا ضعیف یا متوسط آویزان و آن را تقویت می کنند.  محل آویزان کردنش نقطه ایست که در آنجا زنبورها زیادترند.

 

6- نژاد :

نژادهای وجود دارند که بطور ارثی بچه زیاد می دهند. نژاد زنبور عسل ایرانی یکی از آنهاست. این نژادها در برابر تمام راههای مبارزه مقاومت کرده و هر کاری را که زنبور دار بکند آنها در نهایت بچه خواهند داد. بطور مثال جمعیتهای نژاد ایرانی حتی زمانی که ضعیف هستند باز هم بچه می دهند چون بچه دادن در ارث و خون آنهاست.

behlis.ir

راه مبارزه :

تنها راهی که برای مبارزه بر ضد خاصیت بچه دهی ارثی جمعیتها وجود دارد تعویض ملکه آنها با ملکه ای از نژاد دیگر است که خاصیت بچه دهی در آنها کمتر باشد.

 

منبع : کتاب زنبور عسل و پرورش آن از دکتر شهرستانی, پدر زنبور داری ایران

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شدبخش های مورد نیاز علامت گذاری شده است *

*